İkinci sipariş, ilk siparişten sonra doğru zamanda, onayı olan müşteriye, ürünle ilgili somut bir nedenle yapılan temasla alınır; kupon bu sıranın sonunda gelir. Kasım indirimlerinde ilk kez gelen müşteride bu sıra daha çok işe yarar, çünkü o müşterinin indirim için mi ürün için mi geldiğini henüz bilmiyorsunuz.
Aşağıdaki yöntem Excel ve sıradan bir e-posta aracıyla uygulanır. Terk edilen sepet için sepet hatırlatma modülü, genel akış kurulumu için e-posta otomasyonu yazılarımız var. Burada konu, siparişini tamamlamış ama ikinciye gelmemiş müşteri.
Tekrar satın alma oranı nasıl hesaplanır?
Tekrar satın alma oranı, belirli bir dönemde ilk siparişini veren müşterilerden kaçının sonraki belirli gün içinde ikinci siparişi verdiğini gösteren orandır. Veriyi panelden alın: ikas'ta Siparişler ekranındaki Dışa Aktar düğmesi Excel ya da CSV verir, IdeaSoft'un yardım belgesi de filtrelenmiş siparişlerin Excel olarak alınabildiğini söyler (Kasım 2026 itibarıyla). [4] [5] Dosyada müşteri, sipariş tarihi, tutar ve durum sütunları kalsın; iptal edilenleri ve tamamı iade edilenleri çıkarın. Özet tabloyla her müşterinin ilk ve ikinci sipariş tarihini bulun.
Oranı Excel'de hesaplama
- Dökümü alın Sipariş listesini panelden Excel ya da CSV olarak indirin.
- Temizleyin İptal edilen ve tamamı iade edilen siparişleri çıkarın.
- Tarihleri bulun Her müşterinin ilk ve ikinci sipariş tarihini özet tabloyla çıkarın.
- Grubu seçin Kasım gibi tek bir ayın ilk siparişçilerini ayırın.
- Oranı hesaplayın 90 gün içinde dönenleri gruptaki müşteri sayısına bölün.
Varsayımsal örnek: Kasım 2025'te 2.000 müşteri ilk siparişini verdi, bunların 260'ı 90 gün içinde yeniden sipariş verdi. 260 ÷ 2.000 = %13. Sık yapılan hata, toplam siparişi toplam müşteriye bölmektir. Belirtisi şudur: eski müşteriler hesaba karıştığı için oran her ay yükselir, ama hangi dönemin müşterisinin döndüğünü söylemez.
Kohort, aynı dönemde ilk siparişini vermiş müşteri grubudur. İstanbul merkezli, IdeaSoft ve ikas'ın resmî iş ortağı olan WebAction'da kampanya takvimine bakmadan önce geçen Kasım'ın ilk siparişçilerinden kaçının döndüğüne bakarız, çünkü bütçe kararını bu sayı değiştirir. Örneğimizde Mart 2026 grubu 90 günde %19 dönmüş olsun. Karar kuralı şöyle: Kasım grubunun oranı normal ay grubunun yarısının altındaysa Kasım reklamını yalnız ilk siparişin kârıyla değerlendirin, "nasılsa tekrar alır" diye bütçe büyütmeyin.
İkinci sipariş için ne zaman temas edilmeli?
İkinci sipariş teması, ürünün kullanım döngüsüne göre zamanlanır ve bu döngüyü kendi verileriniz söyler. Excel'de ilk ve ikinci sipariş arasındaki gün farkını hesaplayıp ortancasını (medyan) alın. Ortalamayı kullanmayın; iki yıl sonra dönen birkaç müşteri ortalamayı bozar. Örnekte ortanca 42 gün çıktıysa ilk teklifiniz kabaca 35. gün civarında gitmeli.
| Ürün türü | İlk teklifin zamanı | Mesajın konusu |
|---|---|---|
| Sarf ürünü (kahve, temizlik, mama) | Ürünün biteceği tahmini tarihten birkaç gün önce | Aynı ürünü yeniden alma ya da büyük boy |
| Kozmetik ve bakım | Ortanca tekrar gününden yaklaşık bir hafta önce | Kullanılan ürünü tamamlayan ikinci ürün |
| Moda ve giyim | Yeni sezon ürünü geldiğinde, ortanca günü beklemeden | İlk siparişteki bedene uygun yeni ürün |
| Dayanıklı ürün (elektronik, mobilya) | Kullanım bilgisinden sonra, aksesuar ihtiyacı doğunca | Yedek parça, aksesuar ya da bakım ürünü |
| Hediye alışverişi | Bir sonraki özel gün yaklaşırken | Önceki alımla ilgili yeni öneri |
İpucu: Tablodaki zamanlar başlangıç varsayımıdır, sektör ölçüsü sayılmaz. İki kampanya sonra kendi ortancanızla değiştirin.
İlk siparişten sonraki temas sırası nasıl kurulur?
İlk siparişten sonraki temas sırası, işlem bildirimi, kullanım bilgisi, yorum isteği ve teklif şeklinde kurulur. Sipariş ve kargo bildirimi müşterinin zaten beklediği mesajdır. Teslimden birkaç gün sonra ürünün nasıl kullanılacağını, nasıl saklanacağını ya da yıkanacağını anlatan kısa bir e-posta gönderin; iade oranını da bu mesaj düşürebilir. Ardından yorum isteyin, teklifi en sona bırakın.
Yapılan hata, Kasım'da gelen müşteriye ertesi hafta yüzde indirim yollamaktır. Müşteri henüz ürünü denemedi, üstelik yeni öğrendiği şey "bu mağazada her zaman indirim var" oldu. Bu aşamada kuponu bırakın, Aralık ortasına kadar yalnız kullanım ve yorum teması kurun. Müşteri grubunuz yılbaşı hediyesi alıyorsa takvimi kendi verinize göre öne çekebilirsiniz.
Müşteri grupları nasıl ayrılır?
Müşteri grupları, sipariş sayısı ve son sipariş tarihine göre ayrılır; beş grup küçük mağaza için yeterlidir. Excel'de iki sütun ekleyin: toplam sipariş sayısı ve son siparişten bugüne geçen gün. Sonra aşağıdaki tanımlarla etiketleyin ve her grupta tek ölçü izleyin.
| Grup | Tanım | Mesaj | Ölçü |
|---|---|---|---|
| Yeni | Tek sipariş, son 30 gün içinde | Kullanım bilgisi ve yorum isteği | Yorum sayısı ve iade oranı |
| İkinci siparişi bekleyen | Tek sipariş, 30-180 gün önce | Ürüne bağlı öneri, gerekirse süreli kupon | 30 gün içinde ikinci sipariş oranı |
| Sadık | Birden çok sipariş, sonuncusu son 90 gün içinde | Yeni ürün ve erken haber, kupon yok | Sipariş sıklığı |
| Kaybetmek üzere | Birden çok sipariş, sonuncusu 90-180 gün önce | Son alımla ilgili hatırlatma, süreli kupon | 60 gün içinde dönen müşteri oranı |
| Uykuda | Son sipariş 180 günden eski | Tek geri kazanma denemesi | Dönen müşteri ve abonelikten çıkma oranı |
Sadık gruba kupon vermeyin. Bu müşteri zaten alıyor, indirim doğrudan kârınızdan çıkar. Uykudaki müşteriye de üst üste mesaj yollamayın; tek deneme yanıt vermediyse listeden çıkarmayı düşünün.
Kampanya e-postası için hangi onay gerekir?
Kampanya e-postası için müşterinin önceden verdiği onay gerekir; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun'un 6. maddesi ticari elektronik iletilerin ancak önceden onay alınarak gönderilebileceğini söyler. [1] Yönetmeliğe göre onay kutusu önceden işaretli olamaz, onay ileti gönderilerek istenemez, İYS dışında alınan onay üç iş günü içinde İYS'ye kaydedilmezse geçersiz sayılır. [2] Sipariş vermiş olmak onay vermek anlamına gelmez. Pazaryerinden gelen alıcı için onay kaydınız yoksa ona da kampanya iletisi göndermeyin. B2B satıyorsanız tacir ve esnaf alıcıda önceden onay zorunlu değildir, ama adres İYS'ye kaydedilir ve ret kontrol edilir. [2]
3 iş günü ret bildirimi ulaştıktan sonra gönderimin durdurulması gereken süre (6563 sayılı Kanun, md. 8)
3 iş günü İYS dışında alınan onayın İYS'ye kaydedilmesi gereken süre (Yönetmelik, md. 7)
3 yıl onay kayıtlarının geçerlilik bittikten sonra saklanma süresi (Yönetmelik, md. 13)
Dikkat: Satın alma ve teslimat bildirimleri önceden onay gerektirmez, ama Yönetmelik bu bildirimlerde mal ya da hizmet tanıtılamayacağını yazar. [2] Kargo mesajına kupon eklediğiniz anda o mesajın dayandığı istisnayı riske atarsınız. Müşteri iletişim bilgisini bu amaçla verdiyse, aldığı ürünün kullanım ve bakımına yönelik iletiler için Kanun ayrıca onay istemez. [1] Müşterinin ret bildirimi geldiğinde gönderim üç iş günü içinde durur [1], onay kayıtları da geçerlilik bittikten sonra üç yıl saklanır. [2] Kurallara aykırılık için Kanun idari para cezası öngörür. [1]
Sipariş verisini gruplara ayırmak da kişisel veri işlemektir. 6698 sayılı Kanun verinin belirli, açık ve meşru amaçlarla, amaçla sınırlı ve ölçülü işlenmesini, elde edilirken ilgili kişinin aydınlatılmasını ister. [3] Aydınlatma metninizde pazarlama amacı yoksa önce onu düzeltin; müşteri verisini başka araçlara taşırken KVKK tarafında nelere bakılacağını ayrı yazıda anlattık. Bu bölüm genel bilgidir, hukuki danışmanlık sayılmaz; yorum isteği dahil metinlerinizi hukukçunuza okutun.
Kontrol grubu neden şart?
Kontrol grubu şarttır, çünkü müşterinin bir bölümü kuponu hiç görmese de gelecekti ve kampanya raporu bu siparişleri de kampanyaya yazar. Listeyi göndermeden önce rastgele onda birini ayırın, onlara mesaj göndermeyin. Dönem sonunda iki grubun sipariş oranını karşılaştırın; etki, aradaki farktır. Excel'de rastgele sayı sütunu ekleyip küçükten büyüğe sıralamak ayırma için yeterlidir.
Varsayımsal hesap: 4.000 müşterinin 3.600'üne %15 kuponlu e-posta gitti, 400'ü kontrol grubunda kaldı. E-posta alanların 396'sı (%11), kontrol grubunun 32'si (%8) sipariş verdi. Fark 3 puan, yani 3.600 × 0,03 = 108 gerçek ek sipariş; raporda görünen 396 siparişin hepsi kampanyadan gelmedi. Sepet 800 TL, kupon öncesi brüt katkı %40 ise 108 × 320 TL = 34.560 TL ek katkı oluşur. Kupon ise 396 × 120 TL = 47.520 TL tutar, sonuç 12.960 TL zarardır.
Aynı oranlarla %10 kupon 396 × 80 TL = 31.680 TL tutar ve 2.880 TL artı bırakır; gerçekte kupon düşünce sipariş oranı da değişebilir, bu yüzden ikisini ayrı gruplarda deneyin. Karar kuralı şöyle: ek katkı kupon maliyetini karşılamıyorsa kuponu küçültün ya da kapatın, listenin büyüklüğüne bakıp devam etmeyin. Katkı hesabının mantığı ROAS ve başabaş hesabı yazısındakiyle aynıdır. Kuponu tek kullanımlık, süreli ve alt sepet tutarlı verin ki başka kanallara yayılmasın.
Kupon göndermeden önce
- Liste yalnız onayı olan müşterilerden mi oluşuyor?
- Kontrol grubu rastgele ayrıldı mı?
- Kupon tek kullanımlık ve süreli mi?
- Sadık grup listeden çıkarıldı mı?
- Ek katkı ile kupon maliyeti hesabı yapıldı mı?
Bu akış elle mi, araçla mı yürütülmeli?
Bu akış ayda birkaç yüz müşteriye kadar elle yürür: grupları Excel'de ayırır, onaylı listeyi Mailchimp gibi bir e-posta aracına yükler, kontrol grubunu dışarıda bırakırsınız. Zor olan, her gönderimden önce onay listesini güncellemek ve kişiye özel kupon üretmektir. Liste büyüyünce e-posta otomasyon araçları devreye girer; altyapınızla bağlantısını ve İYS tarafını satın almadan önce sorun. Bu işi dışarıdan aldırmayı düşünüyorsanız e-ticaret danışmanlığımızın kapsamı kampanya takvimi ve aylık gelişim raporunu içerir; ücretin neye göre değiştiğini ayrı yazıda açtık.
ideasoft mağazaları için bir seçenek de Roigo Touch: doğum günü, ikinci sipariş ve geri kazanma e-postalarını gönderir, her e-posta için o müşteriye özel, tek kullanımlık, süreli kupon üretir. Roigo'yu WebAction'la aynı çatı altındaki Alpnet Yazılım A.Ş. geliştiriyor; ekip olarak müşterilerimizde de kullanıyoruz. E-postalar yalnız izin vermiş üyelere gider, izin her gönderimden önce mağazadan yeniden okunur, ad, telefon ve adres okunmaz; etkisi her on kişiden birini kontrol grubuna ayırarak ölçülür ve aylık raporlanır. Kasım 2026 itibarıyla yalnız ideasoft mağazalarında ve Business paketinde çalışır, sonuç garantisi vermez.
Hangi yolu seçerseniz seçin sıra aynı: oranı hesaplayın, ortanca günü bulun, onayı kontrol edin, grupları ayırın, onda birini kontrol grubuna bırakın, sonucu ek katkıyla okuyun. İlk adım bugün yapılır. Panelden Kasım 2025 siparişlerini indirin ve o ay ilk kez alan müşterilerin kaçının 90 gün içinde döndüğünü bulun.
Sık sorulan sorular
Tekrar satın alma oranı kaç olmalı?
Bütün mağazalar için geçerli tek bir oran yok, çünkü sarf ürünü satan mağaza ile mobilya satan mağaza aynı döngüde değildir. Kendi kohortlarınızı karşılaştırın; hedefiniz bir önceki dönemin üstüne çıkmak olsun.
Sipariş veren müşteriye kampanya e-postası gönderebilir miyim?
Ticari elektronik ileti için önceden onay ve İYS kaydı gerekir, sipariş vermiş olmak onay sayılmaz. Satın alma ve teslimat bildirimleri onay gerektirmez, ama bu bildirimlerde ürün tanıtılamaz.
İkinci sipariş için kupon vermek şart mı?
Hayır, şart değildir. Önce kullanım bilgisi ve ürüne bağlı öneriyle deneyin, kuponu kontrol grubuyla test edin. Ek katkı kupon maliyetini karşılamıyorsa kupon marjınızı eritiyordur.
Kontrol grubu kaç kişi olmalı?
Başlangıç için listenin onda biri yeterli bir kuraldır, ama grup çok küçükse sonuç güvenilmez olur. Kontrol grubunda bir avuç sipariş varsa kararı tek kampanyaya bağlamayın, birkaç kampanyayı birlikte okuyun.
Trendyol müşterisine ikinci sipariş için e-posta atabilir miyim?
Elinizde o alıcının ticari ileti onayı ve İYS kaydı yoksa atmayın. Pazaryerinde ikinci siparişi mağaza takibi ve ürün kalitesi gibi platform içi yollarla düşünün; kendi sitenizdeki onay akışını ayrı kurun.
Kaynaklar
- Mevzuat Bilgi Sistemi — 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (04.11.2026)
- Mevzuat Bilgi Sistemi — Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik (04.11.2026)
- Mevzuat Bilgi Sistemi — 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (04.11.2026)
- ikas Destek — Siparişler (04.11.2026)
- IdeaSoft Yardım — Siparişler (04.11.2026)
İhtiyacınızı konuşalım, ilk adımı belirleyelim.
Talebinizi bırakın; ekibimiz ihtiyacınızı dinlesin ve uygun kapsamı paylaşsın.
- Ücretsiz ve yükümlülüksüz
- Çalışma saatlerinde geri arama
